Od Bezdroża po Niezawisłość (1887-1918)


Od Bezdroża po Niezawisłość (1887-1918)

images

Dziś wypada dziewięćdziesiąta dziewiąta rocznica odzyskania przez Polskę niepodległości, jest to czas do namysłu i refleksji nad tym, dokąd idzie nasz Kraj i czas by spojrzeć wstecz, podziwiając dystans już pokonany przez nasz Naród. Jest to również czas by zreflektować nad sobą samym. Są dziś ludzie, którzy uznają myśl narodową za efemerydę tak samo, jak byli ludzie dawniej, podczas zaborów, którzy uznawali niepodległy byt za mrzonkę i niemożliwość i właśnie taki pesymizm myśli oraz bierność czynu wobec dobra narodu powoduje marazm i zastój sprawy Polskiej.

Rugi_pruskie

Chciałbym, żeby dzisiejszy dzień był dniem, kiedy ludzie dogłębnie przemyślą, co robią w imię Kraju i jak zmniejszyć lub usunąć swoją bierność i opieszałość, jak stać się czynniejszym Polakiem, członkiem wspólnoty, jaką jest Naród, jak codzienne uczynki mogą się odbić na tysiącletnim dziele, jakim jest Polska i wreszcie by nauczyć się żyć wedle słów Ojca niepodległości Romana Dmowskiego;

Jestem Polakiem więc mam obowiązki Polskie, są one tym większe i tym silniej się do nich poczuwam im wyższy przedstawiam typ człowieka”.

Jedenastego listopada nie powinien być jedynie dniem refleksji nad sobą i swoim oddaniem dla dobra Narodu, ale jak już wspomniałem powyżej- popatrzeniem wstecz na nasze Dzieje, na nasz zenit i apogeum, ich schyłek, wreszcie na bezdroża myśli i dobę ludzi, którzy tę myśl przywrócili, którzy przywrócili Polskę na mapę Europy, ich zmagania i wielkość. Temu poświęcę niniejszy artykuł, poświęcę go ludziom, którzy oddali wiele na rzecz niezawisłości a dziś są już przez wiele środowisk zapomniani albo nawet piętnowani. Mowa tutaj o najważniejszym czynniku,dzięki któremu Polska mogła po półtora wiekowym niebycie wrócić i ponownie się ziścić- Polskich Narodowcach.

Zanim jednak opiszemy szereg zasług i przebieg batalii, jaką toczyli narodowcy na rzecz niezawisłości bytu, skupmy się na ich ideologii, tak dziś znienawidzonej, stygmatyzowanej i błędnie utożsamianej z niewłaściwymi cechami i środowiskami.

Jeżeli patriotyzm jest uczuciem narodowym, to nacjonalizm jest narodową myślą, która bez podłoża uczuciowego ani powstać, ani rozwinąć się nie może”. ~ Zygmunt Balicki.

FALANGA

Polska myśl narodowa, ściślej określając- myśl Endecji (na której się skupimy) to ideologia wierząca w Naród jako metafizyczny byt zespalający lud w jedną wspólnotę, splecioną więzami obowiązków, tożsamości oraz wartości.

Ta pierwsza z wymienionych cech ma charakter głębszy, niż się na pierwszy rzut oka wydaje, albowiem obowiązki – według nauki idei narodowej – ma każdy członek narodu względem całej zbiorowości. Czyli dana jednostka ma samorealizować się tak, aby korzyści z tej realizacji były także lukratywne dla całego Narodu, a nie jedynie dla niej samej, a więc jest to istna negacja dzisiejszych prądów intelektualnych jak hedonizm czy epikureizm.

Druga z cech nawiązuje do idei, że cały Naród jest jedną całością i bez względu na majątek i klasę w warstwie społecznej to każda jednostka w narodzie jest historyczną i organiczną częścią tożsamości narodowej i ma prawo budować jej historię w obecnej teraźniejszości. „Wszechpolskość” lansowana przez Popławskiego i Dmowskiego określa powyższy opis.

Trzecia cecha odwołuje się do wartości i do wiary jaki Polski Naród posiada i z jakimi się utożsamia oraz które stwarzają element wspólnoty dla wielu jednostek. W przypadku narodu Polskiego tym elementem jest Kościół Rzymskokatolicki, który nie tylko jest twórcą wspólnoty Europejskiej, jak i moralizatorem z dwutysięcznym doświadczeniem, ale również jest czynnikiem, który w wielkiej mierze ukształtował Polskie wartości jednostek a także przekonania całej zbiorowości- Narodu.

nrasp

Polska myśl narodowa akcentuję to, co jest chyba najpowszechniejszą cechą nacjonalizmu, czyli wiara w dobrostan nacji jako dobro najwyższe. Choć Polscy myśliciele narodowi zmodyfikowali nieco tę znamienną cechę, twierdząc, że nawet Naród i jego dobro jest pod prymatem Boga. Warto tu zaznaczyć, że owa modyfikacja uniemożliwiła powstanie szowinizmu na wielką skalę w Polskim obozie narodowym.

Pierwszą emanacją w postaci organizacji o charakterze Narodowym była Liga Polska, która powstała w roku 1887 w Szwajcarii, została zawiązana przez Polską emigrację, jak i weteranów powstania Styczniowego na czele z płk. Zygmuntem Miłkowskim, pisarzem ideowym oraz uczestnikiem nieudanego powstania z 1863 roku. Za cel stawiała sobie przeciwstawić się powstałej po klęsce powstania bierności i zobojętnienia Polskiego społeczeństwa. O ogromnej apatii w ówczesnej Polsce i beznadziejnym położeniu wywodzi się, R.D. w „Myślach Nowoczesnego Polaka” pisząc następująco:

„(…) my jesteśmy w istocie jednym z najmiększych, najłagodniejszych narodów w Europie, najbardziej skłonnym do życia bez troski, nie tylko marzącym o „spoczynku na łonie wolnej ojczyzny” ale spoczywającym bez ceremonii na łonie zakutej w kajdany, narodem mającym głęboki wstręt do walki, chętnie załatwiającym się z wrogami… czapką papką i solą”.

Oprócz walki z apatią, Liga Polska, chciała również zrzeszyć jak największe ilości Polskich aktywistów, którzy by działali w przeróżnych polskich organizacjach mających za cel odrodzenie Polskości w zobojętniałych sercach polskiego społeczeństwa. Z tego względu zasady Ligii były na tyle luźne, że w jej kadrze mogli się znaleźć wszyscy od socjalistów po weteranów i patriotów. Środkiem realizacji celu miały być różne inicjatywy mające pobudzić uczucia patriotyczne w rozbitym Narodzie. Jednym ze środków był tygodnik polityczno-społeczny „Głos” – redagowany przez J.L. Popławskiego, pisał tam również sam Roman Dmowski. Kadra gazety była również niejednolita i mieściła wiele różnych ugrupowań, które dzieliło jedynie poczucie patriotyzmu.

Jednym z najwybitniejszych myślicieli idei narodowej XIX w. był nie kto inny jak Jan Ludwik Popławski, wprowadził on bowiem w Polską myśl termin „Wszechpolskość” – w tygodniku „Głos” – oznacza to bowiem trójzaborowa Polskość wroga wobec trójlojalizmu, licznym Polakom, mająca na celu zjednoczyć rozerwaną na trzy strzępy Polskę.

popławski-752x440

Wprowadził również koncepcję, odwrócenia uwagi od wschodnich kresów i zwrócenia jej w stronę dawnych Piastowskich ziem Polskich, liczących zarazem największą ilość rdzennych etnicznie Polaków, w przeciwieństwie do wschodnich ziemi zaludnionych przez ludy Ukraińskie, Tatarskie czy Rosyjskie.

W zasięgu Ligi Polskiej znalazła się organizacja młodzieżowa- „ZET” Związek Młodzieży Polskiej- działająca na Uniwersytetach we wszystkich trzech zaborach, angażująca się w kółka konspiracyjne i akacje polonizatorskie. Inicjatorem Zetu był wielki myśliciel i działacz obozu- Zygmunt Balicki, który był również w zarządzie Ligi Polskiej. Brak spójności ideowej był również powszechny w Związku Młodzieży Polskiej, zrzeszającej studentów o różnych orientacjach politycznych, jednak dwa największe ugrupowania w Zecie stwarzali Patrioci i Socjaliści.

Wbrew zmaganiom Ligii, by załagodzić wewnętrzne spory ideowe w związku młodzieżowym, ugrupowania coraz bardziej zaczęły się od siebie oddalać. Dosadnym przykładem tego była inicjatywa zaproponowana przez socjalistów w strukturze Zetu w 1890 roku. Chcieli oni wywołać strajk na Polskich uniwersytetach w Kongresówce w ramach okazania solidarności z Rosyjską „czerwona” młodzieżą. Tym chęciom zapobiegł lider patriotycznego ugrupowania, wówczas jeszcze młody- Roman Dmowski, twierdząc, że angażowanie się w sprawy wewnętrzne Rosji nie sprzyjają walce o niepodległość, a jedynie podporządkowują Polaków do walki proletariatu Rosyjskiego. Opisany tu incydent wraz z licznymi innymi doprowadził do powolnej, ale pewnej rozbieżności dwóch ugrupowań.

dmowski_pomnik_24

Liga Polska i zrzeszone w jej obrębie organizacje brały czynny udział w demonstracjach by podkreślić swoja Narodową odrębność. W stulecie uchwalenia konstytucji trzeciego maja R.D. wraz ze strukturami Zetu zorganizował pierwszą od czasów powstania styczniowego- manifestację uliczną. Została ona brutalnie rozgromiona przez władze Carskie, a wielu uczestników, w tym sam organizator zostali aresztowani.

Przez odmienność światopoglądów i systematycznemu oddalaniu się dwóch ugrupowań doszło do zreformowania Ligi Polskiej w 1893 roku i przekształcenia jej struktur na Ligę Narodową, przewodnictwo przejęli- Roman Dmowski, Jan Ludwik Popławski i Zygmunt Balicki.

Balicki_najonaliz

Liga Narodowa była ośrodkiem dyspozycyjnym dla całego ruchu narodowego, w latach 1887-1893 formowała się myśl narodowa, na łamach Głosu i w sercach wielkich myślicieli, jej emanacją stało się utworzenie Ligi Narodowej. Skupiała ona w swoich szeregach intelektualistów ze wszystkich zaborów i działała w wielu polskich organizacjach a także wydawała prasę. Dmowski osobiście podróżował i działał w celu by stworzyć wszechpolski obóz polityczny, co opisała Izabella Wolikowska w swojej książce- „Roman Dmowski Człowiek, Polak Przyjaciel”: „Dmowski był wówczas pochłonięty wytężoną pracą zakładania we wszystkich trzech zaborach, Stronnictwa Narodowo-Demokratycznego, które było jedno na całą Polskę…

Z inicjatywy Ligi powstało Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne w 1896 roku o charakterze zdecydowanie niepodległościowym obierając odzyskanie utraconego bytu za swój największy cel. Prasa założona z inicjatywy Romana Dmowskiego i Popławskiego we Lwowie miała służyć jako główne narzędzie głoszenia programu Stronnictwa, nazywała się „Przegląd Wszechpolski” i była głównym organem prasowym aż do 1905 roku, wydawana była w Krakowie, Poznaniu i Lwowie, jako dwutygodnik a później miesięcznik. Propagowała ona solidaryzm społeczny, wszechpolskość, negację walki klas oraz przeciwstawianie się germanizacji i rusyfikacji zachowując swoją Narodową tożsamość. Na łamach przeglądu ukazały się cykl artykułów pt. „Myśli Nowoczesnego Polaka”, który stał się głównym dekalogiem ideowym ruchu narodowego.

Wojciech_Korfanty

Stronnictwo miało nawet swoich przedstawicieli w parlamentach zaborczych, reprezentujących Polska sprawę, byli to wybitni posłowie- Wojciech Korfanty, poseł niemieckiego parlamentu czy Stanisław Głąbiński posłował on w Wiedniu. Mieli oni duży wpływ na realna politykę i mogli rzeczywiście ulepszyć życie Polaków.

Glabinski

Stanisław Głąbiński

Natomiast głównym celem całego obozu, to jest- SND ( Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne), LN (Liga Narodowa), ZETu i zrzeszonych działaczy w prasie było unarodowienie mas społecznych we wszystkich warstwach.

Ażeby umożliwić ten zamiar, konieczne było założenie odrębnej prasy sięgającej najniższe stany społeczne- tą prasą Endecji było pismo „Polak” redagowane przez Popławskiego w Galicji i przemycany do innych części Polski. Kształtowało ono świadomość Polskich chłopów, którzy stwarzali znaczną większość Polskiego narodu, dotychczas byli marginalizowani i spychani na manowce przez Szlachtę i drobnomieszczaństwo przez stulecia w okresie I RP. Osoba osobiście sięgnięta przez przekaz „Polaka” był Franciszek Bujak, profesor historii na Uniwersytecie Jagiellońskim i Warszawskim, także pisarz i działacz polityczny. Po porażce w 1863 r. zrozumiano, że aby wygrać spór o niezawisłość konieczna jest inkorporacja Chłopów w Naród by zyskać nie tyle „mięso armatnie” ale takie pomnikowe postacie Jak Pan profesor Bujak.

2pochód_narodowy_05_listopada_1905

Duchowieństwo oraz Chłopska młodzież angażowała się w działalność edukacyjno-wychowawczą we wsiach, wcielając skutecznie całe masy Chłopów w tożsamość Narodową. Pokazem siły i wielkości Obozu Narodowego była Wielka Demonstracja Narodowa z 1905 r. w Warszawie licząca 250 tys. uczestników (!) to jest o 100 tys. więcej niż było na Marszu Niepodległości w zeszłym roku. Na czele wiecu szedł noblista- Henryk Sienkiewicz, który również utożsamiał się z myślą narodową. Wygłosił on swoją znaną „Mowę Balkonową”.

pochód_narodowy_05_listopada_1905

Rozłam ideowy zapoczątkowały już spory w strukturach Zetu, lecz elementem cementującym odmienność było powstanie dwóch różnych orientacji politycznych w postaci Ligi Narodowej i Polskiej Partii Socjalistycznej po drugiej stronie spektrum. Rozłam ten zapoczątkował rywalizację tych dwóch ugrupowań na obszarze robotniczym. Obydwa ruchy dążyły do monopolizacji środowiska robotniczego, socjaliści potrzebowali umocnić proletariat, wcielając Polską klasę robotniczą w walkę z Caratem Rosyjskim. Narodowcy dążyli do zespolenia całego rozległego Narodu niezależnie od klasy i majątku, bojąc się internacjonalizmu bolszewickiego, który rozbiłby Naród na walkę klasową. W celu zrzeszenia w swoich szeregach jak najwięcej robotników Stronnictwo powołało- Towarzystwo Oświaty Narodowej. Dzięki temu, zyskali wielu oddanych robotników i chłopów skutecznie zespalając Naród.

lista 16ta

Do otwartej wrogości doszło podczas powstania Socjaldemokracji Królestwa Polskiego i Litwy w 1904, zarysowali oni w swej manifestacji ideowej wyraźny kosmopolityzm i odnosili się wrogo wobec Obozu Narodowego.

Incydent w Warszawie na placu Grzybowskim 13 listopada 1904 roku uwzględnia bezduszność i zło Socjalistów i przedstawicieli PPS. Użyli bowiem ludzi wychodzących z Kościoła jako żywe tarcze przed strzałami Carskiej policji. Tego dnia zaplanowali oni demonstrację socjalistyczną, wywiesili masę ulotek po całym mieście tak, aby policja była o nim dobrze powiadomiona. Schowali się następnie wśród ludzi wychodzących z Kościoła i zaczęli wymachiwać swoimi czerwonymi flagami, by sprowokować policję. Gdy się już pojawiła oddali kilka prowokacyjnych strzałów w ich stronę, policja oddała serię strzałów w tłum zabijając szereg niewinnych osób niemających jakiejkolwiek afiliacji z grupą socjalistyczną. PPS (Polska Partia Socjalistyczna) była odpowiedzialna za tchórzliwy akt, zamierzali oni sprowokować Polskie społeczeństwo do zorganizowania odwetu za zabitych jak to miało miejsce w poprzednim powstaniu, chcąc instrumentalnie wykorzystać zaplanowaną tragedię do celów ideologicznych. Powyższy incydent zerwał wszystkie pakty zawarte między Ligą a PPS.

W 1905 roku wybuchła rewolucja Bolszewicka i na ziemiach Kongresowych wiązało się to ze zorganizowanym terrorem ze strony Komunistów. Czerwoni demolowali sklepy, wybijali szyby oraz żądali pieniędzy od ludzi nie chcących uczestniczyć w ich polityce. W związku z tym Narodowcy powołali do istnienia Narodowy Związek Robotniczy (NZR), który stwarzał przeciwwagę PPS. Działacze NZR umożliwiali ciągłość utrzymywania prasy Narodowej, broniąc drukarni przed napaściami bojówek złożonych z przedstawicieli Socjalistycznej orientacji politycznej. Stanowili także ochronę dla władz Stronnictwa Narodowego, w tym R.D.

lista8korfanty

Strzelaniny, napaści i skrytobójcze zamachy Socjalistów wywoływały fale anarchii i chaosu co mogło doprowadzić do lojalizmu wobec Caratu w Polskim społeczeństwie, widząc w państwie zaborczym jedynego gwaranta spokoju, z tego względu Narodowcy chcieli samodzielnie i za wszelką cenę uspokoić sytuację.

Roman Dmowski spotkał się z premierem Rosji- Siergiejem Witte, rokując z nim by, przywrócił Polsce niepodległość, twierdząc, że zdejmie to z barek pogrążonego kraju w wojnę domową zbędny ciężar, niestety bezskutecznie. W tym okresie na ziemiach Łodzi starcia bojówek narodowców i socjalistów osiągnęły szczyt, ci drudzy zarzucali narodowcom, że są serwilistami Rosji i łamią strajk na rozkaz Cara. Na podstawie tych zarzutów Socjaliści zabijali robotników należących do struktur NZR, agresja czerwonych mobilizowała tylko samoobronę Nacjonalistów, którzy mścili się za zamordowanych współpracowników. Dobitnym przykładem był zabity przez czerwonych bojówkarzy Walenty Baranowski, szanowany działacz NZR, którego pomszczono. Socjaliści nie mieli skrupułów, bestialsko mordowali wszystkich, którzy stanęli im na drodze, odnotowano nawet przpadek, kiedy robotnikowi odcięto głowę za przynależność do Związku Robotniczego Narodowców. W 1907 w Łodzi istniała nawet nieoficjalna linia frontu. Bilans strat wynosił łącznie, po obu stronach 322 zabitych i 400 rannych.

Niebagatelnym sukcesem Ligi Narodowej było powołanie Narodowego Związku Robotniczego, który skupiał w swojej strukturze całe rzesze robotników i udowodnił, że Socjalizm to nie jedyna ideologia zdolna walczyć o sprawę proletariatu. Na dodatek demaskuje to mit o rzekomo „Czerwonej Łodzi”. NZR zajmowało się również akcjami samopomocnymi, samokształceniem, propagowaniem polonizatorskim i wspieraniem Polskiej kampanii wyborczej do Dumy. Dzięki nim przywrócono polski język w wielu uczelniach i na licznych drogowskazach.

WDN_1937_06_25

Kolejny rok przyniósł wiele zmian dla całego Obozu Narodowego. SND obiera nowy kurs prowadzenia polityki i akcentuje konieczność walki o swobody narodowe w ramach państw zaborczych i oddala się nieco od radykalnych haseł niepodległościowych. Prowadzi to do poważnej secesji w Obozie, od którego odchodzi NZR i znaczna część młodzieży z Zetu, która dołącza do Legionu Piłsudskiego, że stanowczo wrogim nastawieniem do Rosji.

Zmiana kursu politycznego była de facto meandrem politycznym, który miał na celu uwiarygodnić Polskę w oczach Państwa Rosyjskiego i usytuować Naród jako sojusznika Rosji, a także sojusznika Ententy i postawić kraj Polski w szeregu państw Zachodnich w dobie nadciągającej Wojny. Ta polityka była efektem kalkulacji Romana Dmowskiego, którą opisał w swojej książce- „Niemcy, Rosja i kwestia Polski”. Więc Dmowski i jego delegacja solidnie i mądrze reprezentowali Naród w Rosyjskiej Dumie. Piłsudski wybrał sojusz Państw Centralnych i formował swoje legiony w armii Austriackiej, gdyby nie Endecja i Dmowski, którzy później uformowali oddziały Hallera i walczyli po stronie Ententy, to państwa Zachodnie nigdy nie uznałyby Polski za sojusznika i tym mniej nie znaleźlibyśmy się na konferencji pokojowej w Paryżu, dyktując warunki granic, jak to robił zwycięski Dmowski, a los spotkałby nas podobny do tego, który nas spotkał sto lat wcześniej po Wojnie Napoleońskiej.

Jozef_Haller

Józef Haller

Wybuch Pierwszej Wojny Światowej nastąpił w 1914 roku i potwierdził trafność Dmowskiego. Stronnictwo Narodowo-Demokratyczne i klub Polski reprezentujący Naród w Dumie wydali deklarację, że w dobie wojny stają po stronie Rosji, niczym Słowiańszczyzna przeciw Niemiecczyźnie. Wielki Książę Mikołaj Mikołajewicz w odpowiedzi wydał odezwę, deklarując, że zwycięstwo Rosji nad cesarstwem Niemieckim doprowadzi do autonomii i zjednoczenia Polski pod berłem Cara, zapewniając Polakom swobody wyznania, języka i samorządu. W związku z tym Dmowski opracował projekt zachodniej granicy Polski, tzw. Linię Dmowskiego.

grand-duke-nicholas-nikolaevich-everett

Wielki Książę Mikołaj Mikołajewicz

SND powołało Komitet Narodowy Polski (KNP), który stał się oficjalnym organem politycznym reprezentującym Polskę w Rosji podczas wojny i uformował 200-osobowy oddział Bonawentury Snarskiego, nie wpływał on na losy Wojny a ich istnienie było jedynie symboliczne, używali prymitywnych broni i podczas pierwszych starć odnieśli liczne straty.

Rosja była już w przegranym położeniu rok po wybuchu wojny i terytorium Polskie było pochłonięte przez agresorów, w takiej sytuacji Roman Dmowski i KNP zwrócili swoją uwagę ku Francji, dzięki czemu Ententa uznała ich za oficjalnych sprzymierzeńców i w 1917 r. powstał nowy Komitet Narodowy Polski w Lozannie zrzeszający w swoich szeregach tak wybitne postacie, jak Ignacy Jan Paderewski.

Paderewski

Ignacy Jan Paderewski

Realizując program Wszechpolski w skład KNP wchodzili także przedstawiciele Galicji, Kresów Wschodnich i Polonii, na czele stał lider Endecji- Roman Dmowski, umysł za kulisami oraz działacz w realnej polityce. Komitet nadzorował nowo powstającą armią błękitną, inaczej znaną jako armią Hallera, liczącą ponad 100 tys. żołnierzy i realnie oddziałująca na arenie wojennej wpływając na losy i przebieg Wielkiej Wojny.

Wojna dobiegła końca w 1918 roku i KNP został zaproszony jako oficjalna delegacja reprezentująca cały Naród na konferencji pokojowej w Paryżu, innych ugrupowań nie brano pod uwagę. Roman Dmowski stanął na czele Komitetu i zaczął toczyć batalię na arenie politycznej już nie o to, czy Polska ma się z ziścić, czy nie, tylko jak szeroki ma być zakres jej granic. Roman Dmowski wygłosił swoje kilkugodzinne i nader imponujące exposé w kilku językach jednocząc nim wielu wielkich polityków tamtego czasu. Biegle władał siedmioma językami i jego logiczne wywody były oszałamiające, ówcześni politycy pisali później, że był najbardziej energicznym politykiem w Polskim klubie oraz podziwiali jego wiedzę i elokwencję.

traktat_2

Dzięki grze politycznej Endecji, jej struktur i komitetów, armii Hallera i geniuszowi Dmowskiego, Polska znalazła się w gronie państw zwycięskich i Roman Dmowski wraz z Ignacym Paderewskim byli sygnatariuszami Traktatu Wersalskiego, co przywróciło Polsce po 123-latach udręki, tułaczki i niewoli Niepodległość.

traktat

Czołem więc im! Czołem Ojcom naszego Narodu! Czołem Wielkiej Polsce.

Mikołaj Łączyński

(Dzięki uprzejmości: Robert Grunholz  http://www.rgrunholz.wordpress.com)

Reklamy

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s